Ο Θοδωρής Αναγνωστόπουλος είναι science communicator, κοινωνικός επιχειρηματίας και public speaker. Η εκπομπή του στο YouTube “Celebrity Science” φιλοξενεί αγαπημένους celebrities αλλά και επιστήμονες, οι οποίοι κάνουν απολαυστικές κουβέντες για θέματα επιστήμης. Στο νέο του κανάλι στο YouTube “Traveling with Kids”, μοιράζεται με το κοινό τα ταξίδια που κάνει με τη σύζυγό του και τα παιδιά του. Αυτή ήταν και η αφορμή για να μιλήσουμε μαζί του για την επιστήμη, την κοινωνική επιχειρηματικότητα, την οικολογική συνείδηση και φυσικά τα ταξίδια!

Θα ήθελα να μου θυμηθείτε τη στιγμή που σκεφτήκατε «ωραία ιδέα να κάναμε κάτι στο Youtube». Πώς εμπνευστήκατε, κοινώς, το Celebrity Science;

Τα τελευταία 12 χρόνια δραστηριοποιούμαστε στον τομέα της επικοινωνίας της επιστήμης και της μετάδοσης σύνθετων επιστημονικών εννοιών με απλό και κατανοητό τρόπο, μέσω του οργανισμού μας “SciCo”. Κατά τη διάρκεια των ετών αυτών, αναπτύξαμε ποικίλες μεθόδους και πλατφόρμες επικοινωνίας της επιστήμης. Εντούτοις, αξιολογώντας τις δράσεις μας κατανοήσαμε την ανάγκη δημιουργίας συμπληρωματικών ψηφιακών μεθόδων με τρόπο διασκεδαστικό αλλά και ελκυστικό. Σκεφτήκαμε ότι εάν συνεργαζόμασταν με δημοφιλή άτομα που γνωρίζει ο κόσμος (celebrities) τότε θα προσελκύαμε το ενδιαφέρον του ευρύτατου κοινού. Του κοινού του οποίου μπορεί και να μην επισκεπτόταν ποτέ κάποιο πχ φεστιβάλ επιστήμης. Και έτσι κάναμε. Η ιδέα στηρίζεται σε τρία στοιχεία: πρώτον είναι ψηφιακή και άρα διαχέεται σε πολύ περισσότερο κόσμο, δεύτερον έχει στοιχεία κωμωδίας και άρα είναι προσιτή/διασκεδαστική και τρίτον συμμετέχουν δημοφιλή άτομα (celebrities) που έχουν μεγάλο κοινό. Αυτό το τρίπτυχο είναι και το «DNA» του «Celebrity Science». Οι “celebrities” εκφράζουν τη γνώση του ευρέος κοινού σε θέματα επιστήμης. Καλούνται λοιπόν και παίζουν παιχνίδια γνώσης πάνω σε κάποιο συγκεκριμένο επιστημονικό θέμα. Η όλη εκπομπή είναι πολύ διασκεδαστική. Οι δε σωστές απαντήσεις δίνονται από προσκεκλημένους επιστήμονες. Ενημερωθήκαμε ότι πολλά σχολεία προβάλλουν τα επεισόδιά μας εν ώρα μαθήματος. Και αυτό μας κολακεύει. Οι δε μαθητές γελάνε με τα αστεία αλλά παράλληλα κατανοούν την επιστήμη. Είναι το λεγόμενο “edutainment”.

Μέχρι στιγμής έχουν «παρελάσει» πολλοί celebrities αλλά και καταξιωμένοι επιστήμονες. Πόσο εύκολα αποδέχονται την πρόκληση;

Με χαρά διαπιστώνουμε ότι δεν είναι ιδιαίτερα δύσκολο. Επειδή το όλο εγχείρημα έχει έναν σαφή κοινωνικό στόχο, αυτό της ορθής επιστημονικής ενημέρωσης, πολλοί επιστήμονες αλλά και celebrities είναι διατεθειμένοι να συμβάλουν στο εγχείρημα μέσω της συμμετοχής τους.
Έως τώρα έχουν έρθει καλεσμένοι στην εκπομπή μας ο Mikeius, ο Ζήσης  Ρούμπος, ο Λάμπρος  Φισφής, ο Γιώργος  Χατζηπαύλου, η Μαίρη  Σινατσάκη, η Τζένη  Μελιτά, ο Διονύσης  Ατζαράκης, ο «Astronio» και πολλοί άλλοι.

Η στροφή προς την επιστημονική γνώση 

Η αλήθεια είναι πως η επιστήμη είναι κάπως παρεξηγημένη, καθώς παιδιά αλλά και μεγαλύτεροι την θεωρούν κάπως βαρετή. Ως science communicator, βλέπετε να έχουν γίνει βήματα ώστε να την «αγαπήσουμε» λίγο παραπάνω;

Το κοινό συχνά θεωρεί ότι η επιστήμη είναι δυσκατανόητη ή/και βαρετή. Επιπροσθέτως, η επιστήμη όπως διδάσκεται έως τώρα στα σχολεία δεν ήταν ποτέ συνδεδεμένη με την καθημερινότητά μας. Βλέπαμε μια ταλάντωση στον μαυροπίνακα και δεν τη συνδέαμε π.χ. με την κίνηση μιας γέφυρας που περνάμε με το αυτοκίνητό μας.

Ωστόσο, η μεγάλη προσπάθεια εκλαΐκευσης της επιστήμης, η οποία ξεκίνησε διεθνώς τα τελευταία 10-15 χρόνια, επιταχύνθηκε ραγδαία με την πανδημία του Covid19. Ο κορωνοϊός ανέδειξε μια μεγάλη ανάγκη στροφής προς τους επιστήμονες και προς την έγκυρη πληροφόρηση, κάτι πολύ σημαντικό.  Επιπροσθέτως, τα διάφορα «science engagement» projects όπως τα science festivals, οι συζητήσεις, το STEM κ.ά. έχουν αυξηθεί σε συχνότητα και συμβάλλουν ακόμα περισσότερο προς τη διάδοση των θετικών επιστημών.

Η κοινωνική επιχειρηματικότητα 

Είστε κοινωνικός επιχειρηματίας. Μιλήστε μας παραπάνω για την κοινωνική επιχειρηματικότητα. Ποιες λύσεις φέρνει και πόσο μπορεί να εφαρμοστεί στην Ελλάδα;

Η κοινωνική επιχειρηματικότητα είναι η επιχειρηματικότητα που έχει ως στόχο την επίλυση ενός κοινωνικού προβλήματος. Ο απώτερος σκοπός κάθε κοινωνικής επιχείρησης, όσο οξύμωρο κι αν ακούγεται, είναι να καταστήσει τον εαυτό της τελικά αχρείαστο στην αγορά ή την κοινωνία, αφού θα έχει επιλυθεί πλήρως το κοινωνικό πρόβλημα στο οποίο στοχεύει. Για παράδειγμα, αν εγώ έχω στόχο την καταπολέμηση της ανεργίας και καταφέρω (με κάποιο μαγικό τρόπο) να εξαλειφθούν τελείως οι άνεργοι, έχω πετύχει τον σκοπό μου, άρα η επιχείρησή μου δεν έχει πλέον λόγο ύπαρξης. Πέντε είναι τα βασικά κριτήρια της κοινωνικής επιχειρηματικότητας. 1. Η δράση του να παρέχει μία δραστική και καινοτόμο λύση σε ένα κοινωνικό πρόβλημα, 2. Η κοινωνική του επιχείρηση να είναι βιώσιμη, 3. Η λύση που παρέχεται να είναι “scalable”, δηλαδή να μπορεί να αναπτυχθεί τόσο σε μικρές, όσο και σε μεγαλύτερες κλίμακες και επίπεδα, χωρίς χωρικούς και χρονικούς περιορισμούς, 4. Να έχει μετρήσιμο, θετικό κοινωνικό αντίκτυπο και 5. Να σέβεται και να προάγει τις ηθικές αξίες. Σε μια Ελλάδα, η οποία καλείται μετά από την οικονομική κρίση να ξεπεράσει και την ανθρωπιστική κρίση που έπληξε όλες τις ομάδες και κυρίως τις πιο ευάλωτες, η κοινωνική επιχειρηματικότητα έρχεται να βοηθήσει συμπληρωματικά με όποιες πολιτικές εφαρμόζονται.

Δώστε μας 2-3 απλές και μικρές κινήσεις που μπορούμε ν’αλλάξουμε στην καθημερινότητά μας για να βοηθήσουμε το περιβάλλον.

Η μείωση της χρήσης των πλαστικών και η μείωση των προσωπικών απορριμμάτων γενικότερα, η ανακύκλωση, η χρήση ποδηλάτου και μέσων μαζικής μεταφοράς, η αύξηση των τηλεδιασκέψεων και η μείωση των μετακινήσεων, η μείωση της κατανάλωσης του κρέατος, η προστασία των δασών, η κατανάλωση κυρίως εγχώριων προϊόντων είναι μερικές από τις πρακτικές που μπορούμε εύκολα να εφαρμόσουμε.

Το Traveling with Kids 

Έχετε ταξιδέψει σε 92 χώρες σε έξι Ηπείρους και στο νέο σας κανάλι “Traveling with Kids” στο YouTube παρουσιάζετε περιπέτειες από τα οικογενειακά σας ταξίδια. Πόσο εύκολο είναι να κάνεις τόσο απαιτητικά ταξίδια μαζί με τα παιδιά;

Όταν ταξιδεύεις με δύο μικρά παιδιά σε απομακρυσμένες περιοχές όλα είναι μέσα στο πρόγραμμα. Χρειάζεται καλή οργάνωση, υπάρχει κούραση και συμβαίνουν απρόοπτα, τα οποία καλείσαι να αντιμετωπίσεις με υπομονή. Συνήθως, το δύσκολο κομμάτι αφορά την προετοιμασία οποιασδήποτε αναχώρησης. Όταν βγαίνουμε έξω στη φύση, τα ερεθίσματα είναι τόσο δυνατά, που συνεπαίρνουν τα παιδιά και βάζουν και τη δική μας κούραση στον πάγο. Το γεγονός πάντως ότι ο Αλέξανδρος (9 ετών – 32 χώρες) και η Μαριάννα (3 ετών – 16 χώρες) ταξίδεψαν νωρίς με αεροπλάνο και έχουν συνηθίσει τα πολύωρα οδικά ταξίδια έχει ως αποτέλεσμα το να μην παραπονιούνται.

Το ταξίδι προσφέρει ένα είδος βιωματικής εκπαίδευσης πολύ σημαντικό. Διδάσκει τη διαφορετικότητα σε όλα τα επίπεδα. Φέρνει μπροστά στα μάτια σου τη φτώχεια και τον πλούτο, την ανάπτυξη, την ιστορία, τον πολιτισμό. Αυτό θέλουμε να δείξουμε μέσα από το κανάλι μας στο YouTube και το Instagram. Θέλουμε να εμπνεύσουμε και άλλους γονείς να ταξιδέψουν με τα παιδιά τους.

Θα θέλαμε να μοιραστείτε μια αστεία ιστορία ή κάτι που προκάλεσε έντονη εντύπωση στα παιδιά κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού.

Όταν ήμασταν στην Τυνησία, είχαμε πάει στην Όαση της Τοζέρ και ανεβήκαμε  πάνω σε καμήλες, για να μπούμε λίγο  πιο βαθιά στην έρημο. Ενώ ο Αλέξανδρος ήταν σε έκσταση και απολάμβανε πλήρως τον καλπασμό βγάζοντας επιφωνήματα χαράς, η μικρή Μαριάννα είχε τελείως διαφορετική αντίδραση. Έδειχνε να φοβάται την καμήλα, μάλιστα σε όλη τη διαδρομή κρατούσε τα πόδια της ψηλά και στον αέρα, ώστε να μην ακουμπήσει ούτε τρίχα της καμήλας. Δύο χρόνια μετά, δεν έχει καταφέρει να ξεχάσει αυτήν την … «τραυματική» εμπειρία, και πώς να μην την δικαιολογήσω, αφού οι γονείς είχαμε τη φαεινή ιδέα να εκμεταλλευτούμε την περίσταση προκειμένου να κόψουμε την πιπίλα της Μαριάννας λέγοντάς της: «Την πήρε η καμήλα την πιπίλα σου». Ακόμα το θυμάται δύο χρόνια μετά και δε νομίζω να συμπαθήσει ποτέ ξανά  τις καμήλες.

Η πατρότητα 

Ποιο είναι το σημαντικότερο μάθημα που σας χάρισε η πατρότητα;

Η πατρότητα αποτελεί μια πάρα πολύ ενδιαφέρουσα φάση της ζωής, στην οποία μπήκα σταδιακά. Όσο αυξάνεται η διάδραση με το παιδί και δημιουργείται βαθύτερη σχέση, εμπλέκεσαι ολοένα και περισσότερο. Δεν δημιουργείται ο δεσμός με το παιδί αυτόματα μετά τη γέννα απαραίτητα. Υπήρξε, δε, ένα κομβικό σημείο το οποίο όταν το πέρασα, αιφνιδιάστηκα για το πόσο άλλαξαν όλα όσα ήξερα. Είναι το σημείο όπου βάζεις το παιδί πάνω από οποιαδήποτε άλλη προσωπική προτεραιότητα. Είναι μια διαδικασία ωρίμανσης η οποία έρχεται μόνη της. Σε μένα τουλάχιστον έτσι συνέβη.

Τώρα πια σκέφτομαι πως και γενετικά να μην ήταν δικά μου τα παιδιά, πάλι την ίδια σχέση θα είχαμε. Δεν με αφορά ο «εγωισμός» του DNA, που λέει και ο Richard Dawkins. Με αφορά μόνο η σχέση αυτή καθαυτή.

Τέλος, θα ήθελα να μοιραστείτε μία συμβουλή που σας έδωσε ο πατέρας σας κι εσείς με τη σειρά σας δίνετε στα παιδιά σας.

Είναι πολλές οι συμβουλές που μου έδωσε ο πατέρας μου και που εφαρμόζω στα παιδιά μου. Όταν π.χ. τσακώνονται για να μοιράσουν ένα γλυκό τότε ο κανόνας είναι «ο ένας μοιράζει, ο άλλος διαλέγει πρώτος». Αυτό έκανε ο πατέρας μου μαζί μας, αυτό κάνω και εγώ. Άλλη συμβουλή είναι το  να βιώνουμε το σήμερα όσο πιο πολύ μπορούμε. Με χαρά και με σεβασμό. Ένα τρίτο είναι η αγάπη για την εξερεύνηση και τα ταξίδια. Και πολλά άλλα.

Διαβάστε επίσης: 

Στέφανος Ξενάκης: «Καλός γονιός είναι ο καλός εαυτός»

 

Εγγραφείτε στο Newsletter

Εγγραφείτε στο Newsletter

Μείνετε ενημερωμένοι για οτιδήποτε έχει να κάνει με την οικογένεια, το παιδί και το KIDOT Festival.

Έχετε εγγραφεί επιτυχώς! Σας ευχαριστούμε πολύ!