a

Γεννήθηκα και μεγάλωσα στη Θεσσαλονίκη και συγκεκριμένα στην προσφυγική Καλαμαριά. Αριστούχος όλα τα χρόνια της μαθητικής μου ζωής μπήκα με υποτροφία στην Παιδαγωγική Ακαδημία Θεσσαλονίκης και συνέχισα τις σπουδές μου στη Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ,  ενώ το 2008 απέκτησα μεταπτυχιακό δίπλωμα στη διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού, M.B.A.  Αν και παιδί δημοσίου σχολείου με κέρδισε ως δασκάλα το ιδιωτικό, καθώς με το που αποφοίτησα διορίστηκα στην ιδιωτική εκπαίδευση. Στο Αρσάκειο ξεκίνησα το 1991 και πολύ νωρίς το 1997 έγινα Διευθύντρια. Δεν σταμάτησα ποτέ να επιμορφώνομαι, να εισηγούμαι και να εφαρμόζω στο σχολείο μου καινοτομίες καθώς και όποια καλή πρακτική είδα κατά τις επισκέψεις μελέτης σε σχολεία του εξωτερικού, ενώ συχνά αρθρογραφώ και πραγματοποιώ σχετικές εισηγήσεις σε  επιστημονικά συνέδρια, διεθνή και πανελλήνια.

Μου αρέσει να διαβάζω και να προωθώ το καλό λογοτεχνικό βιβλίο και το 2010 βραβεύομαι από την ΙΒΒΥ.

Έχω ασχοληθεί συστηματικά με το θέατρο και το χορό. Κάνω γιόγκα, κολυμπώ συχνά και λατρεύω την επαφή με τη φύση την οποία απολαμβάνω σε κάθε ευκαιρία κάνοντας βόλτες με το ποδήλατό μου ή περιπάτους με τα δυο μου σκυλάκια. Ως φανατική φιλόζωη περιθάλπω όλα τα αδέσποτα που καταλήγουν στο σχολείο μου.

 

 

Είστε διευθύντρια στο Αρσάκειο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Ποιοι ήταν οι λόγοι που σας ώθησαν να βρεθείτε σε μία τέτοια θέση;

 

Όταν δημιουργήθηκε η θέση, μου έγινε η πρόταση από τη Διοίκηση του σχολείου, καθώς είχα όλα τα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα, και την αποδέχτηκα, χωρίς δεύτερη σκέψη. Από μικρή είχα την τάση και την ανάγκη να δημιουργώ, να οργανώνω και να προσφέρω όσο το δυνατό περισσότερα, στο μέγιστο βαθμό. Μαθήτρια στο δημοτικό οργάνωνα γιορτές και θεατρικά με ελάχιστα τότε μέσα, ενώ στο γυμνάσιο ήμουν πρόεδρος στο τμήμα μου.

Η θέση της Διεύθυνσης ενός σχολείου σου παρέχει τη δυνατότητα να προσφέρεις στο σύνολο του σχολείου, παιδιά, εκπαιδευτικούς, γονείς αλλά και στο ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον και να συμβάλλεις έτσι στην πρόοδο και στον πολιτισμό. Ο Διευθυντής είναι αυτός που μαζί με τη Διοίκηση του σχολείου διαμορφώνει την κουλτούρα, το κλίμα και τη φιλοσοφία της παρεχόμενης παιδείας. Ειδικά, σε ένα σχολείο αξιών, με παράδοση ετών, όπως είναι το Αρσάκειο, η τιμή, η πρόκληση αλλά και η ευκαιρία να προσφέρεις στο παιδί το καλύτερο είναι πολύ μεγάλη.

 

Μπορεί μία γυναίκα που βρίσκεται σε μία τόσο απαιτητική θέση να ισορροπήσει σε όλους τους ρόλους της;

 

Εξαρτάται από το τι ορίζουμε ως γυναικείους ρόλους. Είναι μεγάλο λάθος στη σημερινή εποχή να διαχωρίζουμε τους ρόλους σε γυναικείους και αντρικούς. Αν δεχτούμε την παραδοσιακή άποψη ότι γυναικείος ρόλος είναι το μαγείρεμα, η φροντίδα του σπιτιού (καθαριότητα, συντήρηση, ψώνια κ.α.), η ανατροφή και η φροντίδα των παιδιών, η φροντίδα και μέριμνα των ηλικιωμένων γονιών σου, τότε σίγουρα είναι εξουθενωτικό και δύσκολο. Αν όμως αυτοί οι ρόλοι σταματήσουν να διαχωρίζονται σε αντρικούς και γυναικείους και επέλθει ισορροπία τόσο σε επίπεδο πράξεων όσο και αποφάσεων και ευθύνης, τότε γίνεται εφικτό σε πιο ανθρώπινα πλαίσια. Ο καθένας, άντρας ή γυναίκα, μπορεί να διαθέσει τον απαραίτητο χρόνο στην εργασία του, τον εαυτό του, τους αγαπημένους του αν βγει από τα στερεότυπα των ρόλων και λειτουργήσει με ευθύνη, ενσυναίσθηση κι αγάπη.

 

Δώρα Κωνσταντινίδου: "Είναι απαραίτητη η ολόπλευρη ανάπτυξη και η συνεχής βελτίωση..."

 

Υπάρχει χρόνος στην καθημερινότητα για ενασχόληση με άλλες δραστηριότητες/ ενδιαφέροντα;

 

Όσο δύσκολο και να είναι, φροντίζω να υπάρχει. Θα φροντίσω, καταρχήν, να βρω τον χρόνο για να απολαύσω κάτι αξιόλογο που συμβαίνει στην πόλη μας είτε μια θεατρική παράσταση, είτε μια μουσική συναυλία, είτε ένα δρώμενο, μια έκθεση σε ένα μουσείο κ.α. Ειδικά, τώρα που μεγάλωσαν οι δυο μου κόρες,  είναι πιο εύκολο. Όπως γράφω και στην αρχή ασχολούμαι με αρκετά εκτός σχολείου.

Πιστεύω ότι ο καθένας από εμάς οφείλει να βρίσκει τον χρόνο για να καλλιεργεί και άλλες πλευρές της προσωπικότητάς του. Πόσο μάλλον όταν ασχολείται με ανθρώπινες ψυχές και συνειδήσεις και ειδικά παιδικές, όπως κάνει ο δάσκαλος ή ο διευθυντής σχολείου. Δεν θα πρέπει κανείς να είναι μονόπλευρος, αφιερώνοντας χρόνο μόνο στην επιστήμη του. Χρειάζεται να εξελίσσεται, να φροντίζει και να ασκεί με κάθε ευκαιρία  σώμα, πνεύμα, ψυχή. Είναι απαραίτητη η ολόπλευρη ανάπτυξη και η συνεχής βελτίωση.

 

Ποια θεωρείτε ότι είναι τα χαρακτηριστικά της δουλειά σας που την κάνουν απαιτητική;

 

Χρειάζεται συνεχή ενημέρωση και επιμόρφωση στα νέα δεδομένα, (παιδαγωγικά, επιστημονικά, κοινωνικά) επικαιροποίηση γνώσεων, εξέλιξη, ευελιξία, προσαρμογή, αλλαγή. Επιπλέον, το λειτούργημα του δασκάλου εμπεριέχει μια μεγάλη  ευθύνη, την ευθύνη απέναντι στο παιδί. Ο δάσκαλος διαμορφώνει συνειδήσεις, καλλιεργεί προσωπικότητες, διδάσκει. Όταν δεν το κάνει αυτό με επιτυχία, καταστρέφει, «παίρνει στο λαιμό του» τα παιδιά, το μέλλον μιας χώρας. Ο δε διευθυντής έχει να κάνει όλο το παραπάνω, όχι μόνο με τα παιδιά, αλλά και με τους εκπαιδευτικούς και με τους γονείς. Είναι καθοριστικός ο ρόλος του. Αν σε όλα αυτά δεν ανταποκρίνεται με επιτυχία, τότε ακυρώνεται εκ των πραγμάτων το έργο που έχει να επιτελέσει. Είναι σημαντικό να δρα και ταυτόχρονα να εμπνέει, να συσπειρώνει, να ικανοποιεί προσδοκίες εκπαιδευτικών, γονέων, κοινωνίας μέσα σε ένα πλαίσιο σεμνότητας, σεβασμού, ακεραιότητας, δικαιοσύνης. Γίνεται λοιπόν εύκολα αντιληπτό, πόσο δύσκολο είναι τα παραπάνω στην Ελλάδα της κρίσης, όχι τόσο της οικονομικής, αλλά αυτής των αξιών.

 

Το επάγγελμά σας προϋποθέτει συνεχή αλληλεπίδραση με παιδιά αλλά και γονείς. Ποια είναι τα «μαθήματα» που έχετε πάρει από αυτή την αλληλεπίδραση;

 

Μιλάμε για αλληλεπίδραση με ανθρώπους, δηλαδή για ανθρώπινες σχέσεις. Αυτό που έχω καταλάβει όλα αυτά τα χρόνια είναι ότι δεν είναι εύκολες και επίσης ότι δεν είναι πάντα όπως φαίνονται. Τον πρώτο καιρό της σταδιοδρομίας μου ήμουν πιο αυστηρή και απόλυτη. Με τον καιρό έμαθα να είμαι πιο επιεικής, με μεγαλύτερη κατανόηση και ενσυναίσθηση και να προσπαθώ να μπαίνω στη θέση του άλλου. Βέβαια, ένα άλλο μάθημα είναι ότι στις σχέσεις χρειάζονται όρια σαφή και ξεκάθαρα τόσο με τα παιδιά όσο και με τους γονείς, τα οποία, όταν η στάση σου είναι τίμια, ειλικρινής και βασίζεται σε πραγματικό ενδιαφέρον και στην αγάπη για το παιδί,  γίνονται αποδεκτά. Τα παιδιά από τη μια μεγαλώνουν μπροστά σε μια οθόνη και βιώνουν μια εικονική πραγματικότητα και οι γονείς από την άλλη θεωρούν ότι μπορούν χωρίς κόπο και κόστος -ψυχικό- να τα αναθρέψουν. Τέλος, αυτό που μου έμαθαν τα παιδιά είναι να χαίρομαι με τα μικρά και τα απλά και να είμαι ευγνώμων για ότι καλό μου συμβαίνει στη ζωή μου από το πιο μικρό μέχρι το πιο μεγάλο. Για παράδειγμα, θεωρώ μεγάλη ευτυχία να ξεκινώ την ημέρα μου με χαμογελαστές καλημέρες από παιδικά προσωπάκια.

 

Από πού αντλείτε έμπνευση για τη δουλειά σας;

 

Όσο κι αν ακούγεται ρομαντικό από τις δυο μου κόρες και κυρίως από το χαμόγελο και τα μάτια των παιδιών. Μόλις ακούσω ή δω κάτι ποιοτικό σκέφτομαι τι ωραία θα ήταν να το εφαρμόζαμε στο σχολείο, έτσι ώστε να περάσει και στα παιδιά. Να χαρούν, να μάθουν, να καλλιεργηθούν και να γίνουν καλύτεροι άνθρωποι. Οπότε κατευθείαν το μελετώ, το εξετάζω από όλες τις απόψεις και στη συνέχεια το προωθώ για υλοποίηση σε συνεργασία βέβαια πάντα με το σύλλογο μου, τους εκπαιδευτικούς του σχολείου. Ανταλλάσσουμε απόψεις το διαμορφώνουμε και το υλοποιούμε. Ή πάλι όταν συμβαίνει κάτι άσχημο στην κοινωνία, όπως για παράδειγμα η καταστροφή του περιβάλλοντος, οι πόλεμοι, η προσφυγιά, ο ρατσισμός, το «μπούλινγκ» κλπ, αυτό  λειτουργεί ως ερέθισμα για υλοποίηση αντίστοιχων δράσεων με τα παιδιά και συνεργασία με ειδικούς φορείς.

 

Δώρα Κωνσταντινίδου: "Είναι απαραίτητη η ολόπλευρη ανάπτυξη και η συνεχής βελτίωση..."

 

Από τις δράσεις του Αρσάκειου Δημοτικού Σχολείου Θεσσαλονίκης αντιλαμβάνεται κάποιος την ανάγκη σας για προσφορά όχι μόνο για τα παιδιά αλλά γενικά τον άνθρωπο. Τι είναι αυτό που σας ωθεί σε αυτές τις δράσεις;

 

Μα η αγάπη μου για τα παιδιά. Τα παιδιά χρειάζεται να μάθουν να προσφέρουν, να συνεργάζονται να ξεχωρίζουν το ποιοτικό στη ζωή από το ευτελές, το καλό από το κακό, να αγαπούν και να σέβονται τον εαυτό τους και τον άλλο είτε είναι ξένος, είτε συμμαθητής τους, είτε όμοιος τους, είτε διαφορετικός, να σέβονται και να προστατεύουν τη φύση, τα ζώα και τους αδύναμους. Επίσης, χρειάζεται να καλλιεργηθούν πολιτιστικά. Αν δεν κάνουμε κάτι εμείς οι εκπαιδευτικοί προς αυτήν την κατεύθυνση νομίζω ότι το μέλλον όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στον κόσμο, γενικότερα, δεν θα είναι ευοίωνο.

 

Ποια είναι τα παιδαγωγικά προγράμματα που «τρέχουν» αυτή την περίοδο στο Αρσάκειο;

 

Το βασικότερο πρόγραμμα που τρέχει εδώ και 10 περίπου χρόνια είναι το «Τσάντα στο σχολείο» σύμφωνα με το οποίο τα παιδιά αφήνουν την τσάντα στο σχολείο τη Δευτέρα και την παίρνουν την Παρασκευή καθώς όλη η μαθησιακή διαδικασία ολοκληρώνεται στο σχολείο. Επιπλέον εφαρμόζονται πολλές καινοτόμες δράσεις και προγράμματα.

Πολιτιστικά: Διαβάζω (πρόγραμμα φιλαναγνωσίας), Ταξίδι στην αρχαία Ελλάδα, Ταξιδεύουμε παρέα με τον Οδυσσέα, Περπατώντας στα ρωμαϊκά και βυζαντινά μονοπάτια της πόλης μου, Όσα δεν μπαίνουν στη βαλίτσα (για τους πρόσφυγες)

Αγωγής υγείας: Ο κήπος των συναισθημάτων, Ασφαλώς κυκλοφορώ, Ασφάλεια στο διαδίκτυο, Διαφυλικές σχέσεις (πρόγραμμα σεξουαλικής αγωγής)

Περιβαλλοντικό πρόγραμμα Κυκλική οικονομία: μια πρόκληση για την αειφορία, Μαθαίνοντας στη φύση,

STEAM, ΡΟΜΠΟΤΙΚΗΣ, ΝΑΝΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΠΕΙΡΑΜΑΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗΣ

Φιλανθρωπικά παζάρια Χριστουγέννων και Πάσχα

Χριστουγεννιάτικη φιλανθρωπική συναυλία στην αίθουσα τελετών του Α.Π.Θ.

Μεγάλη μουσικοθεατρική εκδήλωση στο βασιλικό θέατρο με θέμα την Μεσόγειο Θάλασσα και τον πολιτισμό των λαών που την περιβάλλουν.

 

Λόγω της θέσης σας, το Αρσάκειο είναι ένα παιδί φαντάζομαι για εσάς το οποίο μάλιστα θέλει συνεχή φροντίδα. Τι είναι αυτό που κερδίζετε από αυτό και παρά τις μεγάλες απαιτήσεις σας κάνει να συνεχίζετε δυναμικά;

 

Το Αρσάκειο είναι ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα που έχει διαμορφώσει τα εκπαιδευτικά δρώμενα του τόπου. Είναι ένα ιστορικό ίδρυμα, κοινωφελούς χαρακτήρα, με 184 χρόνια παρουσίας. Είναι ένα ίδρυμα με μεγάλη παράδοση που όμως επιθυμεί την καινοτομία, προωθεί την αλλαγή και αφήνει χώρο για πρωτοβουλίες και δημιουργικές δράσεις. Είναι ένα ίδρυμα που δίνει στον εκπαιδευτικό όλα τα απαραίτητα πνευματικά εφόδια, (συνεχείς επιμορφώσεις και συμβουλευτική), όλα τα υλικά εφόδια, (εκπαιδευτικό υλικό, τεχνική υποδομή και εξοπλισμό) και όλα τα ψυχικά εφόδια (άριστο ηθικό περιβάλλον και αξιοπρεπείς εργασιακές συνθήκες και σχέσεις). Είναι ένας εκπαιδευτικός οργανισμός που λειτουργεί πάντα με γνώμονα το καλό του παιδιού και όχι το κέρδος. Διοικείται από συμβούλιο που τα μέλη του είναι όλοι άνθρωποι του πνεύματος και των γραμμάτων, με πρόεδρο τον καθηγητή και τ. πρύτανη του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Γεώργιο Μπαμπινιώτη. Καταλαβαίνει κανείς πόσο σημαντικό είναι να δουλεύεις σε ένα τέτοιο ίδρυμα και πόσα πολλά κερδίζεις ως άτομο και ως επαγγελματίας της εκπαίδευσης. Είναι πάντα δίπλα στον εκπαιδευτικό και του προσφέρει τις καλύτερες συνθήκες για δημιουργία και διδασκαλία. Είναι ο χώρος που επικρατεί ο σεβασμός, η αξιοπρέπεια, η ελευθερία, η γνώση. Στο Αρσάκειο νιώθεις ότι το έργο σου και οι κόποι σου έχουν αποτέλεσμα και αυτό σου δίνει δύναμη να κάνεις ακόμη περισσότερα.

 

 

Ποια θεωρείτε θα έπρεπε να είναι τα χαρακτηριστικά ενός σχολείου της σύγχρονης Ελλάδας;

 

Ένα σχολείο ευέλικτο που θα μαθαίνει το ίδιο συνεχώς (learning organization), θα προσαρμόζεται στις αλλαγές, θα αφουγκράζεται τις ανάγκες της εποχής, θα εφαρμόζει σύγχρονες διδακτικές μεθόδους και μαθησιακές δραστηριότητες μέσα από τη συνεχή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών του, οι οποίοι θα έχουν βέβαια αξιοπρεπείς απολαβές. Ένα σχολείο ανοιχτό στην κοινωνία, που θα συνεργάζεται με φορείς και ιδρύματα και που θα επεκτείνει τη μάθηση έξω από την αίθουσα διδασκαλίας. Ένα σχολείο δημιουργικό που θα παράγει πολιτισμό δίνοντας έμφαση σε δραστηριότητες έκφρασης, τέχνης, πολιτισμού. Ένα σχολείο όπου οι δάσκαλοι και όλοι οι εμπλεκόμενοι της διδακτικής διαδικασίας θα συνεργάζονται μεταξύ τους και θα ανταλλάσσουν γνώσεις και καλές πρακτικές. Ένα σχολείο που θα αναλαμβάνει πλήρως το ρόλο του και δεν θα τον μεταθέτει στους γονείς,  με ολοκλήρωση της μαθησιακής διαδικασίας στο σχολείο (όχι δουλειά στο σπίτι), και με επιπλέον δραστηριότητες (πολιτιστικές, περιβαλλοντικές, αθλητικές, ψυχοσυναισθηματικές) που θα αφορούν την ευρύτερη καλλιέργεια του παιδιού. Ένα σχολείο μαθητοκεντρικό, όπου θα υπάρχει ο χρόνος για βιωματικές δραστηριότητες εκ μέρους του παιδιού και για εφαρμογή της ανακαλυπτικής διαδικασίας της μάθησης. Ένα σχολείο όπου τα παιδιά θα συνεργάζονται για την διεκπεραίωση ενός διαθεματικού σχεδίου εργασίας και δεν θα ανταγωνίζονται για τον καλύτερο βαθμό συμπληρώνοντας αμέτρητο αριθμό ασκήσεων και φυλλαδίων σε κάθε μάθημα. Ένα σχολείο που θα αντιλαμβάνεται τις ανάγκες των παιδιών, θα σέβεται τις ιδιαιτερότητες τους (ατομικές, μαθησιακές, πολιτισμικές …) και θα εξασφαλίζει χρόνο για παιχνίδι και που φυσικά θα αξιοποιεί την τεχνολογία. Ένα σχολείο που θα στηρίζεται στην σωστή οργάνωση, στην έγκαιρη και μόνιμη στελέχωση και θα διαθέτει την κατάλληλη κτηριακή και υλικοτεχνική υποδομή. Και άλλα πολλά στην ίδια φιλοσοφία, τα οποία βέβαια είναι δύσκολο να τα βάλεις σε δυο γραμμές… ένα σχολείο με λίγα λόγια που θα κάνει το αυτονόητο, παροχή μόρφωσης και αγωγής με επίκεντρο το παιδί και σεβασμό στο δάσκαλο.

 

Ποια θα ήταν η συμβουλή σας προς τους επαγγελματίες που σχετίζονται με το παιδί;

 

Σεβασμός και αγάπη προς το παιδί, κέφι και πάθος για το λειτούργημά τους, το οποίο όμως θα ασκούν έχοντας καλή επιστημονική γνώση και επικαιροποιημένη παιδαγωγική και διδακτική κατάρτιση και όχι βασιζόμενοι σε ρομαντικές, συναισθηματικές και πολιτικάντικες μεγαλοστομίες. Να μην εγκαταλείπουν την προσπάθεια όσο δύσκολες κι αν είναι οι συνθήκες εργασίας τους, γιατί το τονίζω συνέχεια, η ευθύνη προς το παιδί είναι τεράστια. Θα προσθέσω και την ενσυναίσθηση απέναντι στο παιδί. Οι μεγάλοι και δη όσοι ασχολούμαστε με το παιδί πρέπει να κατεβούμε στο επίπεδο των παιδιών, να αφουγκραζόμαστε τα θέλω τους, τις ανάγκες τους, τις φοβίες τους και με βάση τις γνώσεις μας να διαμορφώσουμε τη συμπεριφορά μας επαγγελματική και προσωπική.

 

 

Μια ευχή για το μέλλον  

 

Να γίνει κατανοητό σε όλους ότι πλέον μόνο με τη συνεργασία, το σεβασμό στη φύση και την αγάπη προς το συνάνθρωπο θα συνεχίσει να υπάρχει ο ανθρώπινος πολιτισμός. Είναι καιρός να ξεκινήσει ο καθένας από εμάς στον μικρόκοσμό του τις αλλαγές και τότε σίγουρα θα υπάρξει ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο.

Θα ήθελα να κλείσω με τα λόγια του Καζαντζάκη για τα παιδιά: τι θάματα, αλήθεια είναι το μάτι, το αυτί, το μυαλό του παιδιού, πως ρουφούν αχόρταγα τον κόσμο του και γεμίζουν……μαλακό το μυαλό του παιδιού, τρυφερή η σάρκα του, ο ήλιος, το φεγγάρι, η βροχή, ο αγέρας, η σιωπή, όλα πέφτουν απάνω του, ζύμη αφράτη είναι και το ζυμώνουν…,(από το βιβλίο της Μαρίας Καλογεράκη: «Σ’ ευχαριστώ Νίκο Καζαντζάκη»)

Άρα και πόσο μεγάλη η ευθύνη μας.

 

Ευχαριστούμε τη Δώρα Κωνσταντινίδου για την συνέντευξη

 

Ακολούθησε το KIDOT mou στο Facebook και στο Instagram

Εγγραφείτε στο Newsletter του KIDOT

Κάθε εβδομάδα θα λαμβάνεις τα αγαπημένα μας άρθρα από το KIDOT Magazine και όλα τα νέα που θέλουμε να μοιραστούμε μαζί σου!

Έχετε εγγραφεί επιτυχώς! Σας ευχαριστούμε πολύ.